Ar-lein, Mae'n arbed amser

Dymchweliad yn nodi dechrau pennod newydd ar gyfer Stryd Taf a Stryd Cilgant

  • Categorïau : Press Release
  • 25 Awst 2020
Taff and Crescent Streets demolition

Mae dymchweliad dwy res o dai yn Ynys Owen yn nodi diwedd proses a reolwyd yn ofalus i adleoli preswylwyr i gartrefi newydd, o ardal sy’n beryglus o ran ei thuedd am lifogydd; nifer ohonynt mewn prosiect adfywio gwerth miloedd ar filoedd o bunnoedd.

Adeiladwyd Stryd Taf a Stryd Cilgant ar orlifdir yn y 1940au ac maen nhw wedi dioddef llifogydd dro ar ôl tro dros yr 20 mlynedd ddiwethaf. Bellach, mae’r tai yn cael eu dymchwel dros gyfnod o dri mis.

Symudodd y preswylwyr allan o’r ddwy stryd dros gyfnod o dair blynedd o 2016, a bu’r gwaith yn parhau fyth ers hynny i gydymffurfio â mesurau ecoleg a bioddiogelwch fel diogelu ystlumod sy’n clwydo ac ail-leoli pridd a lygrwyd gan lysiau’r dial, a gaiff ei drin bellach yn ôl rhaglen chwistrellu dros dair blynedd.

Tra bo 23 o deuluoedd dan denantiaeth y gymdeithas dai wedi symud i mewn i dai a adeiladwyd yn bwrpasol yn Aberfan pan gawsant eu cwblhau yn 2017, mae nifer o’r preswylwyr oedd ar ôl wedi symud yn ddiweddar i ddatblygiad tai gwerth £25 miliwn, Ymyl Yr Afon, a gafodd ei adeiladu fel rhan o raglen adfywio ar raddfa fawr gan y Cyngor Bwrdeistref Sirol, a gefnogwyd gan Lywodraeth Cymru ar gyn safle Pwll Glo Ynys Owen.

Gwnaeth y prosiect greu 110 o gartrefi ar gyfer gwerthiant ar y farchnad agored a 43 o dai fforddiadwy dan berchnogaeth Cymdeithas Tai Merthyr Tudful.

Dywedodd Aelod Cabinet dros Adfywio a Diogelwch y Cyhoedd, y Cynghorydd Geraint Thomas: “Roedd y broses o gaffael yr holl dai ar Strydoedd Taf a Chilgant, a oedd yn gymysgedd o dai cymdeithas dai a pherchnogaeth breifat, yn gymhleth ac fe gymerodd beth amser.

“Cafodd Stryd Taf a Stryd Cilgant eu hadeiladu ar orlifdir. Nododd Cyfoeth Naturiol Cymru fod yr ardal yn un heb fesurau diogelu rhag llifogydd sylweddol ac roedd wedi cael llifogydd difrifol ar sawl achlysur. Roedd y tai’n berygl i fywyd ac iechyd gan fod lleithder y tu fewn a’r tu allan iddynt.

“Roeddem ni am gadw gymaint o’r gymuned – y teuluoedd a’r cymdogion – gyda’i gilydd ag oedd yn bosibl, felly cawsant y cyfle cyntaf i symud i mewn i’r cartrefi newydd. Mae’r holl blant yn parhau i allu mynychu Ysgol Gynradd Aberfan.

“Mae’r tai newydd hyn, a adeiladwyd gan y datblygwr Lovell, yn gyfoes, yn gartrefi o ansawdd uchel mewn strydoedd â rhesi o goed a llawer o wagle gwyrdd agored.

Dywedodd Karen Courts, Prif Weithredwr Cymdeithas Dai Merthyr Tudful: “Er bod y cymunedau yn Strydoedd Taf a Chilgant yn gymunedau sefydledig, iechyd a llesiant y preswylwyr a’n tenantiaid oedd ein blaenoriaeth gyntaf.

“Roeddem wrth ein boddau pan roddwyd cydnabyddiaeth mewn sawl gwobr i’r prosiect cymunedol cyntaf a’r cartrefi a adeiladwyd i 23 o deuluoedd yn 2017. Gwnaeth nifer o’r teuluoedd oedd ar ôl symud i ffwrdd neu ddod o hyd i’w llety arall eu hunain, ond roeddem yn falch iawn o groesawu yr olaf o’n teuluoedd Taf a Chilgant i’w cartrefi pwrpasol newydd yn Ymyl Yr Afon.”

Dywedodd un o breswylwyr y cartrefi newydd, Ruth Williams sy’n denant i Gymdeithas Tai Merthyr Tudful: “Rydym wedi bod yn hapus yn ein cartref dros dro ond doedden ni methu aros i symud adref i Ynys Owen. Rydym ni’n ôl yn awr, a dwi’n ei garu e.

“Mae’r tŷ newydd yn hyfryd ac ron i’n gallu dewis y carped, llawr laminedig a’r bleindiau. Mae’n braf fod yn ôl ble mae gen i gefnogaeth oddi wrth deulu a ffrindiau, sydd wedi bod yn fendith yn ystod y cyfnod clo.”

Dod o hyd i swyddi newyddion

Gallwch chwilio ein swyddi blaenorol ar gyfer eitemau sy'n cyfateb i'ch diddordebau

Cysylltwch â Ni